Wpływ żucia gumy na funkcję trąbki Eustachiusza w kontekście rekonwalescencji po zapaleniu ucha środkowego

2026-01-28 Artykuł

Wpływ żucia gumy na funkcję trąbki Eustachiusza w kontekście rekonwalescencji po zapaleniu ucha środkowego – przegląd literatury

Zapalenie ucha środkowego (OM) to stan zapalny ucha u dzieci, którego głównym czynnikiem predysponującym jest dysfunkcja trąbki Eustachiusza (ETD) zakłócająca wentylację ucha środkowego, co prowadzi do nagromadzenia płynu, a w konsekwencji do rozwoju infekcji. Obecne standardowe leczenie obejmuje stosowanie antybiotyków, a w niektórych przypadkach także zabiegi chirurgiczne, takie jak wprowadzenie drenów wentylacyjnych. Żucie gumy, szczególnie gumy z ksylitolem, zaproponowano jako nieinwazyjny sposób wspierający funkcjonowanie trąbki Eustachiusza poprzez pobudzanie połykania i aktywację mięśnia napinacza podniebienia miękkiego. Dodatkowo ksylitol wykazuje właściwości przeciwbakteryjne. Celem niniejszego przeglądu systematycznego było określenie skuteczności żucia gumy w poprawie funkcji trąbki Eustachiusza oraz zapobieganiu OM u dzieci. Analiza wykazała, że żucie gumy – zwłaszcza z ksylitolem – poprawia funkcjonowanie trąbki Eustachiusza, zmniejsza liczbę przypadków zapalenia ucha środkowego i stanowi skuteczne, tanie uzupełnienie terapii inwazyjnych.

Zapalenie ucha środkowego (OM) jest jednym z najczęstszych schorzeń wieku dziecięcego na całym świecie, szczególnie w krajach rozwijających się. Choroba ta dotyka głównie niemowląt i małe dzieci. OM definiuje się jako stan zapalny ucha środkowego, który może przebiegać z obecnością płynu w jamie bębenkowej lub bez niego, niezależnie od obecności infekcji. OM najczęściej występuje u dzieci i niemowląt. Szacuje się, że 56–57% dzieci przechodzi przynajmniej jeden epizod tej choroby przed ukończeniem 1. r.ż.

Czytaj pełny tekst

Autor: lek. Jan Drugacz , lek. Bartek Bobrowski , lek. Filip Kaziród

Data publikacji: 2026-01-28

Źródło: "Gabinet Prywatny" nr 06/2025

Słowa kluczowe: zapalenie ucha środkowego, dysfunkcja trąbki Eustachiusza, guma do żucia, ksylitol, wentylacja ucha środkowego, pediatria, leczenie nieinwazyjne, AOM, OME

DOI: 10.57591/GP.202506.02

1. Rovers MM, Schilder A G, Zielhuis GA., & Rosenfeld RM. Otitis media. The Lancet. 2004;363(9407):465–473. https://www.thelancet.com/journals/lancet/article/PIIS0140-6736(04)15495-0/abstract.

2. Azarpazhooh A, Lawrence HP, & Shah PS. Xylitol is used to prevent acute otitis media in children up to 12 years of age. Cochrane Database of Systematic Reviews. 2016;8. https://www.cochranelibrary.com/cdsr/ doi/10.1002/14651858.CD007095.pub3/pdf/full.

3. Gotcsik M. 2012. Otitis Media. In: Textbook of Clinical Pediatrics, pp. 863– 871. doi: 10.1007/978-3-642-02202-9_70. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7176158/.

4. Picciotti P M, Della Marca G, D’Alatri L, Lucidi D, Rigante M, & Scarano E. Tensor veli palatini electromyography for monitoring Eustachian tube rehabilitation in otitis media. The Journal of Laryngology & Otology. 2017;131(5):411–416. https://doi.org/10.1017/S0022215117000482.

5. Gisselsson-Solen M. Acute otitis media in children – Current treatment and prevention. Current Infectious Disease Reports. 2015;17:pp. 1–7. https://lup.lub.lu.se/search/files/1385176/8166678.pdf.

6. Cetinkaya EA, & Topsakal V. 2022. Acute otitis media. In Pediatric ENT Infections, pp. 381–392. https://link.springer.com/chapter/10.1007/978-3-030-80691-0_33.

7. Kouwen H, van Balen FAM, & Dejonckere PH. Functional tubal therapy for persistent otitis media with effusion in children: myth or evidence? International Journal of Pediatric Otorhinolaryngology. 2005;69(7):943–951. https://doi.org/10.1016/j.ijporl.2005.02.015.

8. Szőke H, Maródi M, Sallay Z, Székely B, Sterner MG, & Hegyi G. Integrative versus conventional therapy of chronic otitis media with effusion and adenoid hypertrophy in children: A prospective observational study. Forschende Komplementärmedizin/Research in Complementary Medicine. 2016;23(4):231–239. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/27607438/.

9. Levi JR, Brody RM, McKee-Cole K, Pribitkin E, & O’Reilly R. Complementary and alternative medicine for pediatric otitis media. International Journal of Pediatric Otorhinolaryngology. 2013;77(6):926–931. https://www.multibriefs. com/briefs/aaoorg/CAMforpediatricotitismedia061813.pdf.

10. Marom T, Marchisio P, Tamir SO, Torretta S, Gavriel H, & Esposito S. Complementary and alternative medicine treatment options for otitis media: A systematic review. Medicine. 2016;95(6):e2695. https://journals.lww.com/md-journal/fulltext/ 2016/02090/complementary_and_alternative_medicine_treatment.45.aspx.

11. Mansour A, Ben-David BM, Sasson A, Farraj J, Mansour A, Roth Y, et al. 2025. Association between oral feeding versus enteral feeding and cerumen impaction in older hospitalized adults: A retrospective cohort study. Journal of Parenteral and Enteral Nutrition. https://doi.org/10.1002/jpen.2724.

12. Alper CM, Teixeira M S, & Swarts JD. Eustachian tube function in adults with ventilation tubes inserted for otitis media with effusion. The Journal of International Advanced Otology. 2018;14(2):255. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6354449/pdf/jiao-14-2-255.pdf.

13. D’alatri L, Picciotti PM, Marchese MR, & Fiorita A.. Alternative treatment for otitis media with effusion: eustachian tube rehabilitation. Acta Otorhinolaryngologica Italica. 2012;32(1):26. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3324963/pdf/0392-100X-32-26.pdf.

14. Techapanuwat J, Prakairungthong S, Thongyai K, Limviriyakul S, Ungkanont K, & Atipas S. 2020. Xylitol-gum chewing for the management of otitis media with effusion. Authorea Preprints. https://www.authorea.com/ doi/pdf/10.22541/au.158775624.45457509.

15. Boedts M. Paper patching of the tympanic membrane as a symptomatic treatment for patulous eustachian tube syndrome. The Journal of Laryngology & Otology. 2014;128(3):228–235. https://www.academia.edu/40107463/ Paper_patching_of_the_tympanic_membrane_as_a_symptomatic_treatment_for_patulous_eustachian_tube_syndrome.

16. Choandra EC, Rikmasari R, & Pramudita S. 2023. The relationship of chewing gum with temporomandibular joint disorders: Rapid review. Interdental Jurnal Kedokteran Gigi (IJKG). https://doi.org/10.46862/interdental.v19i2.6595.

17. Gavish A, Halachmi M, Winocur E, and Gazit E. 2000. Oral Habits and Their Association with Signs and Symptoms of Temporomandibular Disorders in Adolescent Girls. Journal of Oral Rehabilitation.

https://doi.org/10.1046/j.1365 2842.2000.00484.x.

18. Minenko EA, Kabytova MV, Makedonova Y, Ogonyan VR, Chizhikova TV, & Devyatchenko LA. 2024. Diagnostic assessment of jaw bone density in school-age children using chewing gum. Medical Alphabet. https://doi.org/10.33667/2078-5631 2024-11-97-100.

19. Nucă C, & Amariei C. 2004. Clinical study regarding the influence of the sugared and sugar-free chewing gum on the salivary pH and flow rate. https://www.walshmedicalmedia.com/open-access/clinical-study-regarding-the-influence-of-the-sugared-and-sugarfree-chewing-gum-on-thesalivary-2247-2452-3-177.pdf.

20. Schoenfelder RC, Ponnamma CM, Freyle D, Wang S-M, & Kain Z. 2006. Residual gastric fluid volume and chewing gum before surgery. Anesthesia and Analgesia. https://journals.lww.com/anesthesia-analgesia/abstract/ 2006/02000/residual_gastric_fluid_volume_and_chewing_gum.18.aspx.

21. Milov D, Andres JM, Erhart N, & Bailey DJ. 1998. Chewing gum bezoars of the gastrointestinal tract. Pediatrics. https://doi.org/10.1542/peds.102.2.e22.

22. Tucha L, Simpson W, Evans L, Birrel L, Sontag T, Lange K. et al. 2010. Detrimental effects of gum chewing on vigilance in children with attention deficit hyperactivity disorder. Appetite. https://www.sciencedirect.com/ science/article/abs/pii/S0195666310005210?via%3Dihub.

23. Yaman-Sözbir Ş, Ayaz-Alkaya S, & Bayrak-Kahraman B. 2019. Effect of chewing gum on stress, anxiety, depression, self-focused attention, and academic success: A randomized controlled study. Stress and Health. https://onlinelibrary.wiley.com/doi/epdf/10.1002/smi.2872.

POWRÓT

reklama